Z dobrego upieczesz najlepsze!

Tort Pavlovej: beza i balerina

Jakiś czas temu przedstawialiśmy historię lodów oraz tostów stworzonych dla australijskiej diwy: Nellie Melby. Dzisiaj omówimy smakołyk, który został nazwany na cześć znanej artystki, tym razem – rosyjskiej baleriny. Mowa o torcie Pavlovej: bezowym deserze, który na stałe zagościł w kuchni Australii i Nowej Zelandii.

 

Kim była Pavlova?

Anna Pavlova to międzynarodowej sławy rosyjska tancerka baletowa, która w latach 1906-1913 była primabaleriną w teatrze petersburskim. W kolejnych latach pracowała poza granicami swojego kraju, występowała z paryską grupą baletową, a następnie założyła własny zespół tancerzy, z którym podróżowała po całym świecie.

W 1926 i w 1929 udała się do Perth w zachodniej części Australii, gdzie wraz ze swoim zespołem odtańczyła swoją życiową rolę w balecie Umierający Łabędź. Kucharza z hotelu Esplanade gdzie przebywała tak zachwycił występ Pavlovej, że aby wyrazić swój podziw stworzył dla niej tort nazwany na jej cześć. W innej wersji opowieści tort został balerinie podany gdy zażyczyła sobie coś lekkiego do zjedzenia.

Z czego składa się tort baleriny?

„Pavlova" to elegancki tort, który różni od tradycyjnej bezy zawartością mąki kukurydzianej. Przyrządza się go w prosty sposób: ubite białka jajek zmiksowane z białym octem stopniowo są łączone z cukrem pudrem. Następnie zostają zmiksowane razem z mąką kukurydzianą i opcjonalnie wanilią. Z masy formuje się dwa spody, które po upieczeniu przekłada się bitą śmietaną i dekoruje owocami. Tradycyjnie są to truskawki, kiwi i passiflora. Do ozdobienia tortu używa się również kawałków brzoskwiń oraz sezonowych owoców: truskawek, malin, jagód i borówek amerykańskich. Czasem tort składa się z jednej warstwy bezy pokrytej bitą śmietaną.

Jak donoszą różne źródła intencją kucharza było, by deser wyglądem odzwierciedlał lekkość i słodycz tańca Pavlovej, a delikatne warstwy składającej się na niego bezy miały przypominać zwiewną spódnicę baletnicy. Nie wiemy, jakie były prawdziwe zamierzenia mistrza kuchni, ale trzeba przyznać, że efekt jest znakomity a tort Pavlovej stanowi ucztę nie tylko dla podniebienia, ale również dla oczu i jest nie tylko wykwintnym deserem, ale też ozdobą stołu. Beza skutecznie kusi swym finezyjnym wyglądem i zachwyca lekkością, chrupkością oraz piankowym wnętrzem.

Australijski czy nowozelandzki deser?

Przytoczona na początku artykułu anegdota wskazująca, że tort Pavlovej powstał podczas pobytu primabaleriny w Perth pochodzi od biografa artystki – Keitha Money. Jednak w tamtym czasie Anna Pavlova występowała również w Nowej Zelandii i niektóre źródła podają, że właśnie z tego kraju wywodzi się sławny deser.

Niektórzy Australijczycy wskazują szefa kuchni, który według nich wymyślił bezę „Pavlova": Berta Sachsego. Miał jednak dokonać tego dopiero w roku 1935, czyli 6 lat po wizycie baleriny w hotelu Esplanade. Ale to tylko jedna z możliwości.

Pochodzenie deseru postanowiła zbadać profesor Helena Leach: antropolog z Uniwersytetu Otago w Nowej Zelandii. Badaczka zebrała aż 667 różnych przepisów kulinarnych na tort powstały na cześć rosyjskiej baletnicy. Wśród nich znalazła najstarsze przepisy: pochodzący z wydanej w 1933 r. książki kucharskiej Mother's Union i z wiejskiej gazetki z roku 1929. Oba przepisy zostały zamieszczone w książkach opublikowanych w Nowej Zelandii.

Beza dzisiaj

Krytyk kulinarny Matthew Evans jest zdania, że ustalenie „autorstwa" bezy Pavlovej jest bardzo trudne, albo więc niemożliwe, ponieważ już dużo wcześniej ludzie przyrządzali różne ciasta bezowe z kremami. Uważa kwestię pochodzenia tortu baleriny za nieistotną i zachęca do cieszenia się jego smakiem zamiast spierania się o pierwszeństwo.

Trzeba przyznać, że jego słowa nie są pozbawione sensu. Wszak tort Pavlovej to beza o wspaniałym wyglądzie i smaku, która powstała w wyniku spotkania sztuki kulinarnej i estradowej. Dziś stanowi tradycyjny deser kuchni australijskiej i nowozelandzkiej. Zaadaptowali go również Amerykanie i stał się dla nich przysmakiem przyrządzanym z okazji obchodzonego 4 lipca Dnia Niepodległości.

Produkty powiązane z tym artykułem

mapa strony Projekt i wykonanie Omnibrand we współpracy z ROXX Media